مرتضى مطهرى
81
مجموعه آثار شهيد مطهرى ( فارسي )
هستم كه دعوت تو را اجابت كردهام . اگر در جوابم گفته شود « لا لبيك » من چه بكنم ؟ . و اما ابوحنيفه در عراق بود . او هم شاگرد حضرت صادق بوده است . يكى ديگر از ائمه ، شافعى است . شافعى حد وسط است . او يك دوره متأخرتر است . شافعى شاگردِ شاگرد ابوحنيفه و ظاهراً شاگرد ابويوسف است . مدتى در عراق شاگردى او را كرد ، فقه ابوحنيفه را آموخت . بعد مدتى نزد مالك درس خواند . شافعى حد وسط بين ايندوست ؛ يعنى نه به اندازهء ابوحنيفه قياس مىكند و نه مثل مالك با قياس مخالف است ، يك حالت بينابينى دارد . بعد شافعى به مصر رفت . مردم مصر به فتواى او عمل مىكردند و از همان زمان مردم مصر شافعى مذهب شدند . يكى ديگر از ائمه ، احمد بن حنبل است . او يك دوره عقبتر است . زمانش تقريباً با زمان حضرت هادى معاصر است . او كتابى نوشته است به نام مُسند كه چاپ شده است . وهابيها از او پيروى مىكنند . احمد بن حنبل بيشتر از مالك با قياس و استدلال ذهنى مخالف است . فقه او به اصطلاح خيلى جامد است و بسيار مرد متعصبى بوده است و بسيار بااستقامت . مدتى او را در زندان انداختند با افراد زيادى كه داشت و آنها را شلاق مىزدند به خاطر عقيدهاى كه داشتند ، يعنى مخلوق نبودن قرآن . آنها از عقيدهء خود برنگشتند . بعد كه حكومت عوض شد ، احمد بن حنبل خيلى با عظمت بيرون آمد و فوق العاده در ميان مردم محبوبيت پيدا كرد ، به طورى كه نوشتهاند در تشييع جنازهء او هشتصدهزار نفر شركت داشتند . اتفاقاً ابوحنيفه هم در زندان خلفا مرد . اين را بدانيد ، ما از اين جهت كه شيعه هستيم نبايد اين را اغماض بكنيم ، خيال نكنيم اينها ملعبهء دست خلفا بودند و هرچه خلفا مىگفتند عمل مىكردند . اينجورها نيست . در راه خودشان تصلّب داشتند . از همين ابوحنيفه در زندان مىخواستند كه فتوا بدهد خلافت بنى العباس خلافت شرعى است و او نمىداد ، مىگفت : مردم قبل از اينها با بنى الحسن بيعت كردهاند و چون بيعت آنها بيعت صحيح بوده است لذا بيعت با بنى العباس غلط است . شلاقها در زندان خورد و حاضر نشد فتوا بدهد . مالك بن انس هم همينطور . او هم به زندان رفت و شلاقها خورد و دست از فتواى خودش [ عليه ] خلفا برنداشت . اينها جزء مفاخر اسلام است و بدانيد